RkBlog

Hardware, programming and astronomy tutorials and reviews.

Słowniczek

Wyjaśnienie niektórych terminów

Gazowy olbrzym (planeta olbrzym)

Typ planety, która składa się przede wszystkim z gazów okrywających grubą warstwę ciekłego wodoru lub amoniaku z niewielkim metalowym lub skalnym jądrem. Cechą wszystkich takich obiektów astronomicznych jest ich bardzo duży rozmiar i stosunkowo mała masa (a więc niezbyt duża gęstość). Gazowe olbrzymy są nieporównywalnie większe i cięższe od planet skalistych (typu Merkurego albo Ziemi). Ich gęste atmosfery odbiją dużą część padającego światła, czego efektem jest wysokie albedo. Szczególną cechą jest duża liczba księżyców oraz pierścieni.
W Układzie Słonecznym gazowymi olbrzymami są: Jowisz, Saturn, Uran i Neptun. Dwie ostatnie planety ze względu na zupełnie odmienną budowę i skład (zawierają mało wodoru, za to posiadają duże lodowe jądro) zaczyna się ostatnio klasyfikować oddzielnie jako "lodowe olbrzymy" (ice giants).
Wiele takich ciał niebieskich istnieje także poza naszym układem planetarnym; ze względu na duże masy (a nasze techniki badawcze są bardzo ograniczone) są one najczęściej wykrywanym typem planet pozasłonecznych. Wiele spośród nich jest większych od Jowisza; niektóre są na tyle masywne, że mogą w rzeczywistości nie być planetami, a niewielkimi brązowymi karłami.
Nikt jednak nie spodziewa się odkryć planety gazowej o rozmiarach zbliżonych do ziemskich, gdyż niewielka w takim przypadku grawitacja nie utrzymałaby atmosfery, która najprawdopodobniej rozeszłaby się w próżni kosmicznej. Z tego też powodu kilka niedawno odkrytych pozasłonecznych planet o masach rzędu 10 mas Ziemi, uważa się raczej za wielkie planety skaliste, superziemie (superearths), niż nieduże gazowe olbrzymy. (z pl.wikipedia.org)

Gorący Jowisz - Hot Jupiter

Gorący jowisz to klasa planet pozasłonecznych – gazowych olbrzymów, których orbita położona jest blisko macierzystej gwiazdy. Inna stosowana nazwa to planeta klasy Pegaza - (ang. Pegasi planet), która wywodzi się od gwiazdozbioru Pegaza, w którym to odkryto jednego z pierwszych gorących jowiszy - HD 209458b. Większość odkrytych do tej pory gorących jowiszy krąży po orbitach znacznie ciaśniejszych niż orbita Merkurego. Szacowany promień orbity niektórych z nich to około 0,05 AU. Ze względu na krótki okres orbitalny, planety tego typu znacznie łatwiej dostrzec podczas ich tranzytu na tle gwiazdy, niż takie same planety krążące w większej odległości. Drugą charakterystyczną cechą gorących jowiszy jest ich niska gęstość, która jest wynikiem wysokiej temperatury oraz wiatru słonecznego rozdmuchującego zewnętrzne warstwy atmosfery. Najprawdopodobniej planety klasy Pegaza nie powstały w swoim obecnym położeniu, lecz na skutek zaburzeń orbitalnych, przywędrowały już uformowane w pobliże swoich macierzystych gwiazd. Ich orbity mają bardzo mały mimośród a same planety są najprawdopodobniej związane pływowo i zwrócone stale jedną stroną w kierunku gwiazdy. z pl.wikipedia.org)
RkBlog

Planety Pozasłoneczne, 14 July 2008,

Comment article